Tarayıcı çoğu insan için artık işletim sisteminin kendisi gibi çalışıyor: e-posta, takvim, notlar, tasarım, kod incelemesi, faturalar… Hepsi aynı pencerede. Peki bu kadar iş yükünü taşıyan bir programı neden kutudan çıktığı haliyle kullanmaya devam edelim? Aşağıda, "hangi uzantı gerçekten işime yarar?" sorusuna dürüst cevaplar bulacaksınız. Amaç uzantı listesi biriktirmek değil; günlük akışınızdaki tekrar eden hareketleri azaltmak.
Basit bir test var: Uzantıyı kurduktan sonra daha az tıklamayla aynı sonuca ulaşıyor musunuz? Ulaşmıyorsanız o şey bir oyuncaktır. Verimlilik uzantıları genelde üç işten birini yapar: tekrarlayan işi otomatikleştirir, dağınık bilgiyi tek yerde toplar veya dikkatinizi çalan şeyi ortadan kaldırır.
"O zaman neden bu kadar çok uzantı kaldırıyorum?" Çünkü çoğu uzantı, çözdüğü sorundan daha fazla sorun getirir. Karar verirken şunlara bakın:
Yirmi açık sekmeyle çalışıyorsanız asıl problem hafızanız değil, düzen eksikliğidir. Sekme grubu oluşturan, açık sekmeleri tek listeye çeviren ve daha sonra geri yükleyen uzantılar burada iş görür. Bir oturumu "kaydet ve kapat" mantığıyla toparlamak, RAM tüketimini de belirgin şekilde düşürür — Windows bilgisayarınızı hızlandırma tekniklerinde anlattığımız arka plan yükü meselesinin tarayıcı tarafı budur.
"Okuyacağım ama şimdi değil" dediğiniz her bağlantı için bir yer gerekir. Sonra-oku servisleri ve web kırpma (web clipper) uzantıları, sayfayı reklamsız biçimde arşivler. Kullandığınız not uygulamasıyla entegre çalışan bir tanesini seçin; iki ayrı sistem tutmak, hiç tutmamaktan kötüdür.
Verimlilik listelerinde hafife alınan ama en çok zaman kazandıran kategori. Formları otomatik doldurur, "şifremi unuttum" döngüsünü bitirir. Kırılmaz şifre oluşturma stratejileri konusunu ciddiye alıyorsanız, o şifreleri elle yazmayacaksınız demektir.
İçerik engelleyiciler sadece reklam için değil; sayfaların daha hızlı açılması için de var. Buna ek olarak belirli sitelere zaman sınırı koyan uzantılar, iradeye güvenmek yerine sistem kurmanızı sağlar.
Kısaltma genişletme (text expander) uzantıları, sık yazdığınız cevapları iki harfle çağırmanızı sağlar. Müşteri yazışması yapan biri için bu, günde onlarca dakikadır. Gmail üretkenlik için gizli özellikler tarafındaki hazır yanıtlarla birlikte kullanıldığında etkisi katlanır.
Net bir sayı yok ama pratik kural şu: her uzantı bir bakım yükü. On beş uzantıdan hangisi tarayıcıyı yavaşlatıyor, hangisi bir siteyi bozuyor — bunu takip etmek zorlaşır. Deneyimli kullanıcıların yaptığı şey ayrıştırmadır:
"Kaldırmak yerine devre dışı bıraksam?" Devre dışı uzantı çalışmaz ama listeyi kalabalıklaştırır ve unutulur. Karar vermeyi erteliyorsanız devre dışı bırakın, ama bir tarih belirleyin.
Uzantı, ziyaret ettiğiniz sayfanın içeriğini görebilen bir programdır. Yani banka sayfanızı da görebilir. Bu yüzden bir chrome uzantıları tavsiyesi listesine bakarken indirme sayısına değil, izin listesine odaklanın. Ek olarak:
Bir noktayı da eklemek gerekiyor: uzantılar tarayıcı içi trafiği düzenler, ağ katmanını değiştirmez. Bağlantı güvenliği arıyorsanız, VPN seçme rehberi ve ev Wi-Fi sorunlarını çözme konularının kapsamına geçmiş olursunuz.
İyi bir uzantı seti, bir yıl sonra hâlâ kullandığınız beş altı araçtan oluşur. Yeni bir şey kurmadan önce kendinize sorun: bu, hangi tekrarlayan hareketimi ortadan kaldırıyor? Cevap net değilse kur